Есіл ауданының тарихи-өлкетану музейі
Есіл ауданының тарихи-өлкетану музейі - Солтүстік Қазақстан өңірінің әлеуметтік-мәдени кеңістігінде маңызды орын алатын ғылыми-ағартушылық мекеме. Бұл музей 1972 жылғы 19 желтоқсанда негізі қаланып, бастапқыда Жауынгерлік және еңбек даңқы музейі ретінде құрылды. Қазіргі таңда музейдің жалпы көлемі 210 шаршы метрді құрайды, құрылымы 7 экспозициялық залдан тұрады. Бұл экспозициялар ауданның ғасырлар қойнауынан бүгінге дейінгі тарихи үдерістерін, соның ішінде әлеуметтік, саяси, экономикалық және мәдени дамуын жан-жақты қамтиды. Экспозициялық залдарда көрерменге ұсынылған тарихи жәдігерлер Есіл өңірінің маңызды тарихи кезеңдерін, оқиғаларын және өмірі мен қызметі арқылы ауданның дамуына елеулі үлес қосқан тұлғалардың мұрасын таныстырады.
Музей қызметінің ғылыми-зерттеу бағыттары кең ауқымды қамтиды. Бұл жұмыстар елді мекендердің пайда болу тарихын, өңірдің этнографиялық ерекшеліктерін, халық мәдениеті мен дәстүрлерін, сонымен қатар Есіл жерінде орын алған елеулі оқиғаларды зерттеуге бағытталған. Экспозициялық қорда Кеңес Одағының Батырлары Т.С. Позолотин мен Г.З. Закиров, соғыс ардагерлері И.А. Ошмарина, С.Т. Белопухова сынды тұлғаларға арналған материалдар ерекше орын алады. Аталған залдар Ұлы Отан соғысына қатысқан жерлестердің өмір жолы мен ерлігін баяндайтын дереккөздермен толықтырылған.
Музей ағартушылық бағыттағы жұмыстарды жүйелі түрде жүзеге асырып келеді. Экскурсиялар ұйымдастырумен қатар, түрлі әлеуметтік топтарға арналған кездесулер, дөңгелек үстелдер, көрмелер мен конференциялар өткізіледі. Әсіресе, «Жерлестер» аудандық клубымен, ардагерлер кеңесімен бірлескен патриоттық тәрбие шаралары - музейдің тәрбиелік миссиясының маңызды құрамдас бөлігі. Бұл жұмыстар жас ұрпақты отансүйгіштікке, тарихи сананы қалыптастыруға тәрбиелеуге бағытталған.
Соңғы жылдары музей материалдық-техникалық базасын жетілдіру бойынша да ауқымды жұмыстар атқарды. «Жол картасы» бағдарламасы аясында музейдің жылу жүйесі мен жарықтандыру инфрақұрылымы жаңартылып, заманауи құрал-жабдықтармен қамтамасыз етілді. Бұл өз кезегінде ғылыми және экспозициялық қызметтің сапасын арттыруға мүмкіндік беріп отыр.
Есіл аудандық тарихи-өлкетану музейі - өңір тарихының маңызды дереккөзі әрі мәдени-рухани мұраның сақтаушысы ретінде айрықша маңызға ие. Оның ғылыми, тәрбиелік және танымдық қызметі ұлттық тарих пен мәдениетті насихаттау ісінде ерекше рөл атқарады.