Үзеңгілі ер

Сипаттама

Авторы: Халық шебері
Дәстүрлі қазақтың сәндік-қолданбалы өнеріне тән бұл бұйым - ат әбзеліне қойылатын тұрмыстық талап пен көркемдік шешімді шебер ұштастырған туынды. Алдыңғы қасының пішініне қарай «үйрек бас ер» түріне жатады: ердің қасы жоғары қарай әсем созылып, алға қарай иіле түскен. Суда жүзетін құстың стильдендірілген басына ұқсайтын пішіні бұйымға тұтастық пен жинақылық дарытады, әрі оны көшпелі мәдениетке тән зооморфтық бейнелермен ұштастырады. Ағаш қаңқасы былғарымен қапталып, әртүрлі пішін мен көлемдегі оймыштап және қалыптап жасалған металл пластиналармен, сондай-ақ өрнек ырғағын айқындайтын басы сәнделген көп шегемен безендірілген. Екі қапталында жалпақ металл үзеңгілер тағылған былғары үзеңгі баулары бар. Үзеңгілердің беті шекіме өрнекпен нақышталған. Қолдан жасалған бұл ер-тұрман адам денесінің ер және әйел бітіміне сай келетіндей етіп мұқият өлшеніп, ыңғайластырылған. Оның құрылымы салт аттыға жайлылық сыйлап, аттың арқасына түсетін салмақты жеңілдетіп, оны жарақаттанудан қорғауға мүмкіндік берген.