«Ежелгі Тараз ескерткіштері» тарихи-мәдени музей-қорығы
"Ежелгі Тараз ескерткіштері" қорық-музейі ҚР Үкіметінің 1998 жылғы 24 наурыздағы № 256 Қаулысына сәйкес ашылды. Қорық-музейдің негізгі қызметі тарихи-мәдени мұра объектілеріндегі қалпына келтіру жұмыстарын зерттеу, насихаттау, қорғау және бақылау болып табылады.
Музейдің қарамағында Жамбыл облысының тарихи ескерткіштері бар. Бұл аймақтың бай және ұзақ тарихы бар. Мұнда тарихи дамудың негізгі кезеңдерінің көптеген дәлелдері сақталған-ежелгі адамдардың тұрақтары, петроглифтері мен тас мүсіндері бар қасиетті орындар, көшпенділердің қорымдары мен қорғандары, ортағасырлық қалалар мен елді мекендер, Әулиеата кезеңінің сәулет ескерткіштері. "Ежелгі Тараз ескерткіштері" қорық-музейінің қарамағында 110 тарих және мәдениет ескерткіштері бар, олардың 28-і тас дәуірінен бастап бүгінгі күнге дейінгі әртүрлі тарихи кезеңдерде салынған, қала шегінде де, облыс аумағында да орналасқан Республикалық маңызы бар мәртебеге ие. Олардың ішінде Тараз қалашығы, Айша бибі кесенесі, Бабаджи Хатун кесенесі, Қарахан кесенесі, Даутбек кесенесі, Ақыртас жұмбақ кешені және Тектұрмас кесенесі сияқты туристер арасында танымал және танымал нысандар бар.
Қорық-музей жұмыс істеген жылдар ішінде ескерткіштерді зерттеу, қорғау және қалпына келтіру, оларды насихаттау бойынша үлкен жұмыс атқарылды және белгілі бір тәжірибе жинақталды. "Мәдени мұра" ұлттық стратегиялық бағдарламасы шеңберінде және "Ұлы Жібек жолындағы тарихи орталықтарды жаңғырту, Түркітілдес мемлекеттердің мәдени мұрасын сақтау және сабақтастықпен дамыту" бағдарламасы шеңберінде тарихи туризмді дамыту үшін инфрақұрылым құрылуда. 2002 жылдан бастап Республикалық маңызы бар 15 тарихи-мәдени мұра объектілерінде қалпына келтіру жұмыстары жүргізілді. 2013 жылы Тараз қаласының Әулие-Ата кезеңінің ескерткіші - бұрынғы офицерлер үйі (Бектұрғанов көшесі, 3), 1900 жылы салынған қалпына келтірілді. Әр жылдары басталған археологиялық жұмыстар ортағасырлық қалашықтарда жалғасуда: Тараз, Құлан және Өрнек (Т.Рысқұлов ауданы), Баласағұн (Ақтөбе Спепнинское, Шу ауданы), Түймекент (Байзақ ауданы), Бектөбе (Жамбыл ауданы). Осылайша, ескерткіштер-ортағасырлық қалалар, керуен-сарайлар, кесенелер мен мешіттер - жыл сайын танымал бола бастады, оларға әр түрлі елдердің туристері және республикамыздың әр түрлі облыстары мен қалаларының тұрғындары келеді. Бұрын көпшілікке белгісіз болған тарихи жәдігерлерді анықтау және зерттеу жұмыстары жалғасуда. Қорық-музей сонымен қатар ғылыми қызметпен айналысады, ғылыми әдебиеттер, брошюралар, нұсқаулықтар, буклеттер шығарады. Бүгінгі таңда "Ежелгі Тараз ескерткіштері" атты 3 томдық кітап, әр нысанға арналған жеке буклеттер жарық көрді. Музей қызметкерлері республикалық, облыстық және жергілікті газеттер мен журналдарда ғылыми мақалалар жариялайды.
